Laboratorium Dużych Modeli Zwierzęcych

Kadra

Kierownik Laboratorium

dr Monika Sobol, m.sobol@ifzz.pl

Pracownicy:

lek. wet. Katarzyna Roszkowicz-Ostrowska

lek. wet. Przemysław Zych

Opis

Laboratorium Dużych Modeli Zwierzęcych jest nową jednostką organizacyjną Instytutu utworzoną w 2018 na bazie istniejących ośrodków dla świń i przeżuwaczy oraz pracowni weterynaryjnej. Infrastruktura Laboratorium oraz wysoko wykwalifikowany personel naukowy i techniczny mający długoletni staż i pełen zakres uprawnień do pracy ze zwierzętami umożliwiają przeprowadzenie interdyscyplinarnych badań z użyciem następujących modeli badawczych:

  1. prosięta neonatalne, jako model wcześniaka i noworodka:
    • suplementacja enzymatyczna w stymulacji m.in. rozwoju przewodu pokarmowego, układu nerwowego, wchłaniania kwasów tłuszczowych,
    • w schorzeniach wczesnego okresu postnatalnego, m.in. mukowiscydozy, martwiczego zapalenia jelita, atonii żołądka i jelita cienkiego;
  2. prosięta odchowane, jako modele dla dzieci, młodzieży i dorosłych w badaniach:
    • wzrostu i dojrzewania przewodu pokarmowego, m.in. terapia enzymatyczna w przebiegu mukowiscydozy, zaburzenia wzrostu przewodu pokarmowego, wpływ składników pokarmowych diety na rozwój i mikrobiom układu pokarmowego,
    • zaburzeń patofizjologicznych układu stomatognatycznego, m.in. terapia stomatologiczna,
    • zmian w rozwoju układu kostnego typu osteopenii i osteoporozy, m.in. wpływ składników pokarmowych, w tym substancji bioaktywnych, na mineralizację i cechy biomechaniczne kości oraz ekspresję genów i przebieg procesów obrotu kostnego,
    • niewydolności i ostrego zapalenia trzustki, m.in. terapia enzymatyczna i zastępcza zaburzeń funkcji trzustki,
    • zaburzeń funkcji nerek, m.in. terapia enzymatyczna i zastępcza po resekcji lub ostrej dysfunkcji nerek,
    • z zakresu chirurgii szczękowej, np. opracowanie i testowanie materiałów oraz kształtów implantów zębowych,
    • z zakresu chirurgii ortopedycznej, m.in. opracowanie i testowanie materiałów do wspomagania schorzeń układu kostnego;
  3. świnie miniaturowe, jako modele do badań zaburzeń metabolicznych u dzieci, młodzieży i dorosłych, np. niealkoholowe stłuszczenie wątroby, cukrzyca, insulinooporność, otyłość;
  4. owce dorosłe kaniulowane do wybranych struktur mózgowych, jako model do badań ośrodkowego układu nerwowego człowieka:
    • transport związków biologicznie czynnych przez bariery krew-mózg i krew-płyn mózgowo-rdzeniowy,
    • z zakresu neuroendokrynologii eksperymentalnej ze szczególnym uwzględnieniem układu podwzgórzowo-przysadkowego, m.in. etiologia zaburzeń procesów rozrodczych wynikających z zaburzeń łaknienia, zmiany adaptacyjne zachodzące w ośrodkowym układzie nerwowym podczas ciąży i laktacji,
    • nad zaburzeniami i chorobami ośrodkowego układu nerwowego w okresie około- i poporodowym, np. depresja poporodowa,
    • nad programowaniem płodowym (wpływ warunków środowiskowych na rozwój płodu),
    • nad rozwojem ośrodkowego mechanizmu oporności na hormony produkowane przez obwodowe gruczoły dokrewne, np. leptynooporność, insulinooporność;
  5. owce dorosłe kaniulowane do żyły szyjnej, jako model do badań:
    • nowych leków w leczeniu objawów ogólnoustrojowego stanu zapalnego,
    • nad wpływem stresu immunologicznego na funkcjonowanie centralnego układu nerwowego i układu krążenia;
  6. owce dorosłe w badaniach ortopedycznych:
    • implant w obrębie stawu biodrowego, jako model do badań endoprotez kończyn dolnych,
    • implant więzadła krzyżowego kolana, jako model operacyjnego leczenia stawu kolanowego.

Możliwe jest również badanie oceny wartości pokarmowej pasz i fizjologii przewodu pokarmowego (owce przetokowane) oraz roli poszczególnych grup mikroorganizmów w trawieniu składników odżywczych (owce defaunowane i selektywnie refaunowane).

Laboratorium Dużych Modeli Zwierzęcych dysponuje:

  • salą do badań neonatalnych, w których nowonarodzone prosięta utrzymuje się w warunkach laboratoryjnych z dostępem do sztucznej maciory,
  • dwiema salami bilansowymi wyposażonymi w klatki bilansowe dla prosiąt i warchlaków umożliwiające pobranie materiału do badań (np. bilans azotu, strawność składników pokarmowych),
  • chlewnią doświadczalną wyposażoną w kojce indywidualne. Planowane jest zainstalowanie kojców porodowych umożliwiających prowadzenie badań nad żywieniowym programowaniem wzrostu,
  • pięcioma pomieszczeniami wyposażonymi w kojce indywidualne i porodowe,
  • dwoma pomieszczeniami wyposażonymi w kojce do grupowego utrzymywania owiec,
  • salą bilansową i infuzyjną dla owiec. Wyposażenie pomieszczeń pozwala m.in. na iniekcje lub infuzje do krwi i struktur mózgu, ciągłą kolekcję płynu mózgowo-rdzeniowego, przyżyciową perfuzję metodą push-pull,
  • dwiema salami operacyjnymi.

Laboratorium jest otwarte na współpracę z krajowymi i zagranicznymi jednostkami naukowymi i innymi podmiotami (m.in. przemysłem farmaceutycznym, biomedycznym i placówkami medycznymi), także w zakresie przeprowadzenia badań przedklinicznych.

Dzięki funduszom przyznanym przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach wniosku na finansowanie kosztów restrukturyzacji Instytutu Fizjologii i Żywienia Zwierząt im. Jana Kielanowskiego, Polskiej Akademii Nauk od lipca 2018 roku do końca 2019 roku będzie prowadzona modernizacja Laboratorium. Zachęcamy Państwa do współpracy w najbliższej przyszłości.