Menu

Działalność Instytutu

|

Instytut w Jabłonnie, od czasu jego utworzenia w 1955 roku, prowadzi badania naukowe w dziedzinach fizjologii i żywienia zwierząt. Są to przede wszystkim badania podstawowe, prowadzone na drobiu, świniach i przeżuwaczach oraz na zwierzętach laboratoryjnych. W ostatnich latach badania prowadzone są także na bobrach. Obiektem badań są również symbiotyczne drobnoustroje zasiedlające przewód pokarmowy ssaków roślinożernych.

Szczegółowa problematyka badań realizowanych w Instytucie skupia się w trzech kierunkach:
I. Żywienie a rozwój, stan zdrowotny i dobrostan zwierząt oraz ochrona środowiska
II. Jakość produktów zwierzęcych, jako funkcja czynników żywieniowych i endogennych
III. Molekularne i hormonalne regulacje procesów fizjologicznych

Dwa pierwsze kierunki dotyczą zagadnień związanych z żywieniem zwierząt i obejmują zarówno podstawy fizjologiczne jak i elementy paszoznawstwa. Celem badań jest określenie potrzeb pokarmowych zwierząt, zmieniających się w wyniku doskonalenia genetycznego i oczekiwań konsumentów na produkty pochodzenia zwierzęcego o nowych – prozdrowotnych właściwościach oraz dążenie do zmniejszenia zanieczyszczenia środowiska. Aby osiągnąć te cele niezbędne jest poznanie przemian poszczególnych składników pokarmowycha w przewodzie pokarmowym zwierząt, z uwzględnieniem funkcji mikroorganizmów zasiedlających jego różne odcinki oraz przemian i funkcji tych składników w samym organizmie zwierzęcia. Ponieważ kształtowanie przewodu pokarmowego odbywa się w młodym wieku, oceniany jest wpływ różnych składników paszy na jego rozwój i funkcje, a w tym: ilości i jakości białka, włókna oraz dodatków biologicznie czynnych.

W zakresie żywienia zwierząt dużą rolę odgrywają także badania zmierzające do ustalenia skutków podawania, obecnych w paszach, substancji bioaktywnych. Mogą one wpływać hamująco na wzrost i wykorzystanie paszy i modyfikować procesy metaboliczne. Ich aktywność jest jednak często wykorzystywana do poprawy dobrostanu zwierząt. Niektóre ich właściwości wykorzystuje się w sytuacji wycofania z żywienia zwierząt antybiotyków paszowych, jako stymulatorów wzrostu.

Kierunek trzeci związany jest z poznaniem fizjologicznych mechanizmów regulacyjnych w procesach dojrzewania, wzrostu i rozrodu zwierząt oraz w kształtowaniu struktury i funkcji przewodu pokarmowego. Prowadzone badania dotyczą aktywności szlaków neuralnych na poziomie ośrodkowego układu nerwowego oraz sekrecji hormonów przysadki mózgowej i innych tkanek wydzielniczych w różnych stanach fizjologicznych.

Wiele uwagi zwraca się na czynniki środowiskowe, zwłaszcza te, których oddziaływanie zaburza prawidłowe funkcjonowanie organizmu (niedobór pokarmu, stres, stan zapalny). Ważne miejsce w tematyce badawczej zajmują również związki biologicznie aktywne, dostarczane do organizmu z pokarmem, wchodzące w interakcje ze związkami endogennymi. Nowoczesne techniki badawcze, zwłaszcza z zakresu biologii molekularnej, pozwalają przyjrzeć się ścieżkom sygnałowym na terenie komórki i aktywowanym przez nie genom. Dokładne poznanie mechanizmów regulacyjnych w organizmie może przyczynić się do zwiększenia kontroli nad ważnymi funkcjami życiowymi, a także może mieć przełożenie na fizjologię człowieka i pomóc w leczeniu chorób wynikających z ich zaburzeń.

Badania prowadzone są zarówno w ramach projektów finansowanych przez MNiSzW jak również Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Narodowe Centrum Nauki. Część środków przeznaczonych na badania oraz poprawę infrastruktury badawczej pochodzi z funduszy strukturalnych.

Działalność upowszechnieniowa, to przede wszystkim publikacje, zwłaszcza w czasopismach naukowych krajowych i zagranicznych, prezentowanie doniesień na  konferencjach naukowych, oraz liczne artykuły o charakterze informacyjnym zamieszczane w specjalistycznych periodykach dotyczących chowu i użytkowania zwierząt.

Instytut wydaje własne czasopismo naukowe (kwartalnik) o zasięgu międzynarodowym „Journal of Animal and Feed Sciences”, w którym publikowane są prace autorów polskich i zagranicznych z zakresu żywienia, paszoznawstwa i hodowli zwierząt. Czasopismo to jest umieszczone na tzw. liście filadelfijskiej, posiada znaczący impact factor (0,757 za rok 2012) i jest indeksowane przez wiele baz związanych z naukami rolniczymi.
Działalność wydawnicza obejmuje swoim zakresem także publikowanie „Zaleceń żywienia” zwierząt gospodarskich oraz opracowań podręcznikowych z zakresu żywienia zwierząt.

Instytut organizuje lub współorganizuje wiele konferencji naukowych. Dużym zainteresowaniem cieszy się organizowana corocznie Konferencja Młodych Badaczy pod hasłem „Fizjologia i biochemia w żywieniu zwierząt”·

Wspólnie z Instytutem Genetyki i Hodowli Zwierząt PAN w Jastrzębcu prowadzone są środowiskowe studia doktoranckie.

Wykłady na seminariach w Instytucie oraz w innych ośrodkach naukowych lub uczelniach, konsultacje w środowisku hodowców, zajęcia ze studentami, umożliwienie odbycia praktyki lub stażu dla studentów, to główne formy działalności dydaktycznej.